Çıkarılamayan Balgam Ne Kadar Önemli?

Balgamı çıkaramamak yalnızca rahatsız edici değildir; hava yollarında yerinde kalan salgının kendisi bir sorun oluşturabilir.

Sağlıklı hava yollarında salgı sürekli üretilir. Yüzeydeki mikroskobik tüycükler bu salgıyı yavaşça yukarı taşır ve farkında bile olmadan yutulur. Bu, gün boyu süren sessiz bir temizlik sistemidir.

Bronşektazi, kistik fibrozis, kronik bronşit, geçirilmiş enfeksiyonlar ve bazı nörolojik hastalıklarda bu düzen bozulur: salgı ya çok artar, ya kıvamı koyulaşır, ya da onu yukarı taşıyacak öksürük gücü yetersiz kalır.

Yerinde kalan salgı ne yapar?

• Hava yollarını daraltarak nefes darlığına katkıda bulunabilir
• Akciğerin bazı bölgelerinin havalanmasını azaltabilir
• Enfeksiyon için uygun bir zemin oluşturabilir
• Tekrarlayan enfeksiyonlar zamanla hava yollarında kalıcı değişikliklere yol açabilir

Daha çok öksürmek çözüm değil

Bu, en yaygın yanılgıdır. Güçsüz ve tekrarlayan öksürük kişiyi yorar, hava yollarını tahriş eder ve çoğu zaman salgıyı yerinden oynatmaz. Kişi öksürür, yorulur, bir şey çıkmaz ve yeniden öksürür.

Etkili yaklaşım farklıdır: önce salgıyı yerinden gevşetmek, sonra küçük hava yollarından büyüklere doğru taşımak, en son tek ve etkili bir hamleyle dışarı çıkarmak.

Huffing: öksürmeden temizlemek

Huffing, öksürüğe göre çok daha az yorucu ve hava yollarını daha az tahriş eden bir tekniktir:

• Ağzınızı açık tutun.
• Orta derinlikte bir nefes alın.
• Camı buğulandırır gibi, ağzınızdan “haff” diyerek nefes verin.
• Boğazınızı zorlamayın; ses gırtlaktan değil, göğüsten gelmeli.
• Aralarda birkaç normal nefes alarak dinlenin.

Farklı derinliklerde yapılan huff'lar, salgıyı akciğerin farklı bölgelerinden hareket ettirmeye yöneliktir. Bu nedenle hangi derinlikte kaç tekrar yapılacağı kişiye göre belirlenir.

ACBT: yapılandırılmış bir döngü

Aktif solunum döngüsü tekniği, üç bileşeni belirli bir sırayla birleştirir:

1. Solunum kontrolü — omuzlar gevşek, sakin nefes alıp verme. Dinlenme aşamasıdır.
2. Göğüs genişletme — derin nefes alma, uygun görülürse kısa tutma. Havanın salgının arkasına ulaşmasını hedefler.
3. Huffing — salgının dışarı taşınması.

Döngünün kaç kez ve hangi sırayla tekrarlanacağı, sekresyonun miktarına ve kişinin durumuna göre ayarlanır. Bu nedenle tekniğin öğrenilmesi bir uzmanla birlikte yapılmalıdır.

Ne zaman hekime başvurmalı?

Balgam renginin koyulaşması, miktarının belirgin artması, kanlı görünüm, ateş ya da nefes darlığının artması durumunda fizyoterapi programına devam etmeden önce hekiminize başvurun. Bu bulgular hekim değerlendirmesi gerektirir.